Η αντιπαλότητα είναι με τον εαυτό μας. Προσπαθώ να είμαι καλύτερος από όσο είναι δυνατόν. Πολεμώ ενάντια στον εαυτό μου, όχι ενάντια στους άλλους
Δρ Δημήτριος Ν. Γκέλης (MD, ORL, DDS, PhD)
Η φράση «Η αντιπαλότητα είναι με τον εαυτό μας. Προσπαθώ να είμαι καλύτερος από όσο είναι δυνατόν. Πολεμώ ενάντια στον εαυτό μου, όχι ενάντια στους άλλους» τονίζει ότι ο αληθινός ανταγωνισμός δεν βρίσκεται στους γύρω μας, αλλά μέσα μας. Πολλές φορές πιστεύουμε πως πρέπει να ξεπεράσουμε τους συμμαθητές μας, να έχουμε τους καλύτερους βαθμούς ή να εντυπωσιάσουμε τους άλλους. Όμως, η πραγματική προσπάθεια είναι να αναγνωρίζουμε τα όριά μας και να αγωνιζόμαστε να τα βελτιώσουμε.

Η αυτοβελτίωση ξεκινά από την αυτογνωσία. Δηλαδή, το να γνωρίζουμε τις δυνάμεις και τις αδυναμίες μας. Όταν ένας μαθητής καταλαβαίνει τι μπορεί να κάνει καλά και σε ποια σημεία χρειάζεται προσπάθεια, τότε μπορεί να θέσει ρεαλιστικούς και σταθερούς στόχους [1]. Αυτό δεν σημαίνει ότι αγνοούμε την ύπαρξη των άλλων, αλλά ότι δεν συγκρίνουμε τον εαυτό μας συνεχώς μαζί τους με τρόπο που μας δημιουργεί άγχος ή μειονεξία.
Επίσης, σημαντικό είναι να κατανοήσουμε ότι η πρόοδος γίνεται σταδιακά. Κάθε μικρό βήμα μπροστά, κάθε νέα γνώση και κάθε προσπάθεια έχει αξία. Ακόμα και τα λάθη είναι μέρος αυτής της διαδικασίας, επειδή μας διδάσκουν και μας βοηθούν να ωριμάσουμε [2]. Η εσωτερική δύναμη και η θέληση να προσπαθούμε ξανά, ακόμα και όταν δυσκολευόμαστε, δείχνουν πραγματικό χαρακτήρα.
Τέλος, όταν ο ανταγωνισμός στρέφεται προς τον εαυτό μας και όχι προς τους άλλους, καλλιεργούμε την ταπεινότητα, την ηρεμία και την αυτοσεβασμό. Μαθαίνουμε να εκτιμούμε την προσπάθεια και όχι μόνο το αποτέλεσμα [3]. Έτσι, προετοιμαζόμαστε όχι μόνο για εξετάσεις και ανώτατες σχολές, αλλά και για τη ζωή.
Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι τόνισαν πως ο άνθρωπος πρέπει πρώτα να γνωρίσει και να βελτιώσει τον εαυτό του. Ο Σωκράτης δίδαξε το περίφημο «Γνώθι σαυτόν», υποστηρίζοντας ότι η αληθινή σοφία ξεκινά με την κατανόηση του εσωτερικού μας κόσμου [4]. Αυτό σημαίνει ότι η βελτίωση δεν επιδιώκεται για να ξεπεράσουμε τους άλλους, αλλά για να ολοκληρώσουμε τον εαυτό μας.
Ο Πλάτων, στην Πολιτεία, περιγράφει την ψυχή σαν να αποτελείται από τρία μέρη και θεωρεί ότι η αρετή επιτυγχάνεται όταν αυτά τα μέρη βρίσκονται σε αρμονία, δηλαδή όταν η λογική καθοδηγεί τα συναισθήματα και τις επιθυμίες [5]. Άρα, η σύγκρουση είναι εσωτερική: πρέπει να παλεύουμε για την υπεροχή της λογικής.
Ο Αριστοτέλης, στον Ηθικά Νικομάχεια, υπογραμμίζει ότι η αρετή δεν είναι έμφυτη, αλλά αποκτάται μέσω καθημερινής άσκησης και επιλογών [6]. Με άλλα λόγια, ο άνθρωπος γίνεται ενάρετος μέσα από συνεχείς προσπάθειες αυτοελέγχου και προσωπικής πειθαρχίας.
Οι στωικοί φιλόσοφοι, όπως ο Επίκτητος, πίστευαν ότι η μεγαλύτερη μάχη είναι αυτή απέναντι στα πάθη μας, όπως ο θυμός, η ζήλια και η αλαζονεία [7]. Η αληθινή ελευθερία δεν προέρχεται από την εξωτερική επιτυχία αλλά από την εσωτερική ισορροπία.
Ακόμη, ο Πυθαγόρας δίδασκε στους μαθητές του να εξετάζουν καθημερινά τον εαυτό τους και να αξιολογούν τη συμπεριφορά τους, ώστε να βελτιώνονται σταδιακά [8]. Η αυτοκριτική λοιπόν δεν είναι τιμωρία, αλλά εργαλείο προόδου.
Όταν ο μαθητής εστιάζει στην προσωπική του πρόοδο και όχι στη σύγκριση με τους άλλους, αποκτά αυτοπεποίθηση, ηρεμία και σταθερότητα. Μαθαίνει να εκτιμά την προσπάθεια και να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες ως ευκαιρίες μάθησης. Καλλιεργεί ταπεινότητα, σεβασμό για τον εαυτό του και τους συμμαθητές του και αναπτύσσει υγιή κίνητρα στη ζωή του.
Συμπερασματικά, ο πραγματικός ανταγωνισμός δεν βρίσκεται στους άλλους, αλλά στον ίδιο μας τον εαυτό. Η αυτογνωσία, η επιμονή, η αυτοκριτική και η σταθερή προσπάθεια οδηγούν στην προσωπική ολοκλήρωση και όχι απλώς στην εξωτερική επιτυχία. Αυτό δίδαξαν οι αρχαίοι φιλόσοφοι και αυτό επιβεβαιώνει η σύγχρονη ψυχολογία. Όταν αγωνιζόμαστε για να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι από χθες, τότε κάνουμε πράξη τον πιο ουσιαστικό αγώνα της ζωής: τον αγώνα για την εσωτερική αρετή και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια.
Βιβλιογραφική Τεκμηρίωση
- Rogers C. On Becoming a Person. Boston: Houghton Mifflin; 1961.
- Dweck C. Mindset: The New Psychology of Success. New York: Random House; 2006.
- Seligman M. Learned Optimism. New York: Knopf; 1991.
- Πλάτων. Απολογία Σωκράτους. Αθήνα: Εκδόσεις Κάκτος; 1992.
- Πλάτων. Πολιτεία. Αθήνα: Εκδόσεις Κάκτος; 1992.
- Αριστοτέλης. Ηθικά Νικομάχεια. Αθήνα: Εκδόσεις Κάκτος; 1993.
- Επίκτητος. Εγχειρίδιον. Αθήνα: Εκδόσεις Πόλις; 2007.
- Ιάμβλιχος. Βίος Πυθαγόρου. Θεσσαλονίκη: Εκδόσεις Ζήτρος; 2006.
Την ευθύνη της διάγνωσης, θεραπείας και πρόληψης των ασθενειών τις έχει μόνον ο θεράπων ιατρός του κάθε ασθενούς, αφού πρώτα κάνει προσεκτικά ακριβή διάγνωση.
Γιαυτό συνιστάται η αποφυγή της αυθαίρετης εφαρμογής ιατρικών πληροφοριών από μη ιατρούς. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν είναι φάρμακα, αλλά μπορεί να χορηγούνται συμπληρωματικά, χωρίς να παραιτούνται οι ασθενείς από τις αποδεκτές υπό της ιατρικής επιστήμης θεραπείες ή θεραπευτικές τεχνικές και μεθόδους, που γίνονται, όταν χρειάζονται, υπό ιατρική καθοδήγηση, παρακολούθηση και ευθύνη. Οι παρατιθέμενες διαφημίσεις εξυπηρετούν της δαπάνες συντήρησης της παρούσας ιστοσελίδας Το παρόν άρθρο προστατεύεται από το Νόμο 2121/1993 και 4481/2017 για την πνευματική ιδιοκτησία. Η ολική ή μερική αντιγραφή του παρόντος επιστημονικού άρθρου χωρίς τη γραπτή έγκριση του Δρ Δημητρίου Ν. Γκέλη θεωρείται κλοπή πνευματικής ιδιοκτησίας και διώκεται βάσει της νομοθεσίας.
Δρ.Δημήτριος Ν. Γκέλης